हिमालय रोड, बिराटनगर - १४, मोरङ
फोन : ०२१-५३२५१९
ईमेल : info@nepalkrishi.com
किसान सम्बन्धित दैनिक समाचार​​
डेढ अर्बको गहुँ आयात

काठमाडौं-देशको मुख्य बाली अन्तर्गतको गहुँ उत्पादन दिन प्रतिदिन घट्दै जाँदा आयात बढिरहेको छ । स्वदेशको उत्पादन कम हुँदा भारत लगायत देशबाट आएको गहुँले बजार माग धानिरहेको छ । सरकारी तथ्यांकले उत्पादन घटिरहेको र आयात बढिरहेको देखाएको छ ।

व्यापार तथा निकासी प्रवद्र्धन केन्द्रको गत आर्थिक वर्ष २०७१/०७२ को तथ्यांक अनुसार ५ करोड ८७ लाख ३८ हजार ८ सय ३४ केजी गहुँ आयात भएको छ । उक्त परिणामको गहुँ आयात गर्न नेपालले १ अर्ब ४३ करोड ७६ लाख १२ हजारभन्दा धेरै मूल्य तिर्नु परेको तथ्यांकले देखाएको छ । सरकारी तथ्यांकअनुसार नेपालमा अधिकांश गहुँ भारतबाट आउँछ । विभिन्न शीर्षकमा भारत र चीनबाट गहुँ आयात हुन्छ । 'ड्रम विट' शीर्षकमा उक्त परिणामको गहुँ भारतबाट आएको छ भने भारतबाटै 'ड्रम विट, सिट' शीर्षकमा ६७ लाखभन्दा धेरैको गहुँ ल्याइएको छ ।

त्यस्तै, 'विट एन्ड मेसलिन, सिड' शीर्षकको गहुँ भारत र चीनबाट २० करोड ३० लाखभन्दा धेरैको आएको छ । यस शीर्षकमा अधिकांश गहँु भारतबाट आएको छ । 'विट एन्ड मस्लिन' शीर्षकमा ४० करोड ३३ लाखको गहँु आएको केन्द्रको तथ्यांकमा उल्लेख छ । अहिलेको उत्पादन तथ्यांक अनुसार मकै र धानपछिको मुख्य बाली गहुँ हो । मुख्य बाली हुँदाहुँदै पनि हरेक वर्ष निरन्तर उत्पादन घट्दै गएको विज्ञ बताउँछन् । 'नेपालको लागि मुख्य बाली भए पनि उत्पादन दर भने निरन्तर ओरालोमा छ,' कृषिविज्ञ कृष्ण पौडेल भने, 'उत्पादन घट्दै जाँदा परनिर्भरता बढ्दै गएको छ ।'

यस वर्ष पनि गहुँ उत्पादन घट्ने अनुमान गरिएको छ । यसपालि मौसम धेरै सुक्खा भएको कारण गहुँ उत्पादनलाई असर गरेको पौडेलले बताए । चिसो र सुक्खायाममा हुने बाली भए पनि धेरै सुक्खा हुँदा यसपालि उत्पादन घट्ने पौडेलले बताए । विज्ञका अनुसार पछिल्लो समय हिउँदे बालीको उत्पादन घट्दै गएको छ । धान, मकै, गहु, कोदो, जौ जस्ता नेपालका मुख्य बालीको उत्पादन उत्साहजनक छैन । परम्पागरत बालीको खेती नै हुन छोडेको अवस्थामा मुख्य बालीको उत्पादन पनि कम हुँदा आयात बढ्दै गएको छ ।

यसको प्रमुख कारण सरकारको कृषिप्रतिको उदासिनता र युवाको विदेश पलायन भएको पौडेल औल्याउँछन् । विदेशी मुलुकले आफ्नो उत्पादन बढाउँदै लगिरहेका छन् । नेपालको अवस्था उल्टो छ । कृषिप्रधान देश हुँदाहँुदै पनि सरकारको नीति र कार्यक्रम बाली उत्पादनमुखी हुन नसकेको विज्ञ बताउँछन् । 'उत्पादनलाई बढाउने, कृषिमुखी कार्यक्रम नै भएनन्, भएका पनि लागू हुन सकेनन्,' पौडेलले भने, 'यस्तै अवस्थाबाट जाने हो भने अब भारतबाहेक युरोपका मुलुकबाट गहुँ ल्याएर जिविका चलाउनुपर्ने अवस्था आउँछ ।'

गहँु उत्पादन घट्दै जानुमा श्रमिकको अभाव हुँदै जानु पनि रहेको पौडेल बताउँछन् । स्वदेशमा रोजगारीको अवसर नपाइरहेको बेला कृषकले गरेको लगानी प्रतिफल नआउँदा श्रम गर्न सक्ने युवा पलायन हुँदैछन् । जसको प्रत्यक्ष असर कृषि उत्पादनमा परेको छ । 'वैदेशिक रोजगारीले गर्दा खाद्यान्न उत्पादन घटेको छ,' पौडेलले भने, 'गहुँ जस्ता हिउँदे बालीलाई श्रम गर्न सक्ने युवाको आवश्यकता पर्छ ।' हिउँदेबालीको लागि खेतबारीमा बिउ रोपेपछि पनि निन्तर लाग्नुपर्छ । बर्खेबाली जसोतसो आफैं उत्पादन हुन सक्ने भए पनि गहुँ जस्ता बालीलाई धेरै मेहनत आवश्यक पर्ने पौडेल बताउँछन् । खेतबारीको काममा लाग्ने युवाकै अभाव भएपछि उत्पादनमा ह्रास आएको छ ।
साभारः नागरिक न्युज

ताजा ब्लग
धान निर्यात गर्ने नेपाल कसरी बन्यो आयातकर्ता
हरिबहादुर थापा, काठमाडौं
कहलिएका बुद्धिजीवी डा. हर्कबहादुर गुरुङ विपरित धारमा एक त्यस्ता पात्र देखापरे, जो २०४५ चैत १० को भारतीय नाकाबन्दीसँगै ‘खुसी’ भए । सँगै नेपालविरुद्ध नाकाबन्दी गरेकामा उनी भारतलाई ‘धन्यवाद’ समेत दिन चुकेनन् । उनको त्यो विपरित धारको अभिव्यक्तिलाई धेरैले आश्चर्यजनक रुपमा लिए । तर उनको अभिव्यक्तिमा अन्तर्निहित ‘राष्ट्रियता’प्रतिको गहिरो भावनाका कारण कसैबाट आलोचना आएन ।
डिजिटल कृषि मानचित्र र अनुदान
हिमा (स्वस्ती) पौडेल
कृषि क्षेत्रलाई आधुनिकीकरण र वैज्ञानिकीकरण गर्ने चर्चा चल्ने गरेको भएपनि यथार्थमा ती कुराहरु हुन सकिरहेका छैनन् । नेपाली कृषि क्षेत्र परम्परागतबाट माथि उठ्नै सकेको छैन भन्दा फरक नपर्ला । हुन त पछिल्लो समयमा कृषि क्षेत्रमा लाग्नेहरु पनि विगतको भन्दा फरक किसिमले आईसकेका छन् ।
New partnership to promote sustainable mechanization of agriculture
fao.org/news
FAO and the European Agricultural Machinery Industry Association CEMA , an international non-profit organisation, today forged a new partnership that aims to promote wider use of sustainable agricultural mechanization in developing countries.
कृषि विकासका लागि नयाँ बहसको खाँचो
कृष्णप्रसाद पौडेल
बाहिरबाट हेर्दा सहरी क्षेत्र, घरका संरचना र पूर्वाधारमा व्यापक क्षति देखिए पनि भुइँचालोले गाउँका गरिब किसान र खेतीपातीमा व्यापक असर पारेको छ। कृषिका पूर्वाधारमा व्यापक क्षति भएको छ। खाने अन्नमात्र हैन, लगाउने बिउ सबै घरसँगै पुरिएको छ। गोठ भत्किएर गाई वस्तु मरेका छन्, घाइते भएका छन्। भूकम्पपछि कतै मूल फुटेको छ, कतै सुकेको छ।
किसान महिलाको श्रमको सम्मान
कुमार थापा
‘घाँस काट मै, खाना पकाउ मै, सासु ससुरा र बालबच्चाको स्याहार गर मै, खेती लगाउ मै, खेती भित्र्याउ मै, पिस/कुट मै, यसरी नै चल्छ मेरो जिन्दगी'– यो भनाइ हो रौतहटकी किसान महिला जीतनीदेवी रामको।
९० प्रतिशत महिला खेतीपातीको काम गर्छन् तर त्यतिले मात्र महिलाको काम पूरा हुँदैन। बिहानीको मिरमिरेदेखि जुनेली रातसम्म घरधन्दा, खानाको जोहोदेखि सबै काममा महिलाकै योगदान छ तर कामको मूल्यांकन भने पैसा र आम्दानीसँग जोडिन्छ। खेतीपाती र घरायसी काममा खट्ने महिलाको श्रमलाई प्रतिष्ठासँग कहिल्यै जोडिएन।
© २०१४ सर्वाधिकार नेपाल कृषि कम्पनीसंग सुरक्षित​
Site design by: Extreme Websoft